witaminy dla dzieci na wzmocnienie

Autor: Lek. Krzysztof Pawlak

Okres jesienno-zimowy to niewątpliwie trudny czas dla naszego układu odpornościowego, który nieustannie jest bombardowany kolejnymi patogenami, mogącymi stać się przyczyną infekcji. Na zakażenia narażone są przede wszystkim dzieci, które przebywają w zamkniętych środowiskach żłobków, przedszkoli czy szkół, czyli w miejscach, gdzie drobnoustroje rozprzestrzeniają się w zastraszającym tempie. Jednym z podstawowych sposobów na wzmocnienie odporności u dzieci jest przyjmowanie odpowiednich ilości witamin. Po które z nich i w jakiej postaci najlepiej sięgać?

Które witaminy wzmacniają organizm?

Podstawową witaminą kojarzoną ze wzmocnieniem i procesami odpornościowymi organizmu jest witamina C. Bierze ona udział w przemianach metabolicznych aminokwasów i tłuszczów,  a także wykazuje działanie przeciwutleniające, zwalczając wolne rodniki w naszym organizmie. Ponadto działa bakteriobójczo i bakteriostatycznie. Należy jednak podkreślić, że nie udowodniono naukowo, by witamina C skracała czas trwania przeziębienia.

Obok witaminy C równie ważna, jeśli nie ważniejsza, jest witamina D. Stymuluje ona układ odpornościowy organizmu do działania, przez co zabiega zachorowaniu, a w przypadku gdy do niego dojdzie, łagodzi przebieg nie tylko błahych infekcji wirusowych, ale także poważnych chorób autoimmunologicznych. Ponadto reguluje gospodarkę wapniowo-fosforową organizmu, wpływając na stan kości i zębów.

Dieta jako podstawowe źródło witamin dla dzieci

Zdrowa, zbilansowana i zróżnicowana dieta jest w stanie zaspokoić zapotrzebowanie organizmu na prawie wszystkie składniki odżywcze. Wyjątkiem jest tu witamina D, której zawartość w produktach spożywczych jest stosunkowo mała, więc niezbędne jest zewnętrzne suplementowanie przez praktycznie każdego z nas, niezależnie do wieku. Najbogatszymi źródłami pokarmowymi tej witaminy są ryby morskie, np. łosoś czy śledź, a także mleko i jego przetwory.

Podstawowym źródłem witaminy C w diecie dziecka są owoce i warzywa. Największe jej ilości znajdziemy w czarnych porzeczkach, a spośród warzyw w czerwonej papryce czy natce pietruszki. Nie zapominajmy również o cytrusach i zielonych warzywach, np. brokułach lub brukselce.

Pamiętajmy, by w codziennej diecie dziecka koniecznie uwzględnić także warzywa cebulowe, np. cebulę czy czosnek. Oprócz sporej zawartości witamin A, B, C i E są one również bogatym źródłem fitoncydów o działaniu bakterio- i grzybobójczym.

Poza produktami witaminowymi w diecie dziecka nie powinno też zabraknąć bogatych źródeł kwasów omega, silnie wpływających na układ odpornościowy. Ich duże pokłady znajdziemy m.in. w rybach morskich. Warto również przyjmować fermentowane produkty mleczne, np. maślanki czy kefiry, które hamują wnikanie drobnoustrojów do organizmu drogą pokarmową.

witaminy dla dzieci

W jakich sytuacjach należy sięgać po witaminowe suplementy diety dla dzieci?

Jak już wspomniano, przy zdrowej i zbilansowanej diecie nie ma potrzeby stosowania u dzieci złożonych preparatów witaminowych. Niestety wiele maluchów jest bardzo wybrednych w kwestii spożywania konkretnych pokarmów i wówczas jedynym wyjściem jest ich suplementacja. Na szczęście producenci wychodzą naprzeciw oczekiwaniom dzieci oraz ich rodziców i suplementy są dostępne w wielu postaciach i smakach, chętnie akceptowanych przez maluchy.

Niezależnie od preferencji żywieniowych dzieci u każdego z nich od pierwszego dnia życia niezbędna jest suplementacja witaminy D. Może być ona produkowana w naszym organizmie pod wpływem promieniowania słonecznego padającego na powierzchnię skóry. Niestety w miesiącach jesienno-zimowych, kiedy witamina D jest najbardziej potrzebna do wspierania procesów odpornościowych organizmu, maluchy należy ciepło ubierać, przez co powierzchnia skóry eksponowanej na światło słoneczne, o ile jest ono w ogóle dostępne, jest bardzo mała, co sprzyja wystąpieniu niedoborów.

Bibliografia:

[1] Pod red. Mutschler E., Farmakologia i toksykologia, wyd. Elsevier Urban&Partner, Wrocław 2013.

[2] Pod red. Dobrzańska A., Pediatria. Podręcznik do Lekarskiego Egzaminu Końcowego i Państwowego Egzaminu Specjalizacyjnego, wyd. Elsevier Urban&Partner, Wrocław 2014.

[3] Pod red. Kawalec W., Pediatria tom 2, wyd. PZWL, Warszawa 2013.

[4] https://dieta.mp.pl/zasady/138515,7-produktow-zywnosciowych-wspomagajacych-odpornosc,1.

[5] https://dieta.mp.pl/wywiady/90034,od-czego-zalezy-odpornosc.

[6] https://diabetologia.mp.pl/wytyczne/92799,wytyczne-suplementacji-witaminy-d-skrot-aktualnych-zalecen.