pomidor źródłem witaminy K

Lek. Ewa Pszenna

Rola witaminy K jest już dość dobrze poznana, choć cały czas trwają różnego rodzaju prace badawcze mające na celu odkrycie nowych właściwości oraz potwierdzenie pewnych hipotez co do jej skuteczności w określonych obszarach. Co na tę chwilę wiemy na pewno na temat witaminy K?

Witamina K czy witaminy K?

Warto zacząć od tego, że „witamina K” to tak naprawdę grupa związków chemicznych. Wśród naturalnych witamin K, które rozpuszczalne są wyłącznie w tłuszczach, możemy wyróżnić witaminy K1 i K2. Z kolei syntetyczna postać, witamina K3, rozpuszczalna jest nie tylko w tłuszczach, ale także w wodzie.

Witamina K – rola i działanie na organizm

Witamina K jest znana przede wszystkim z tego, że odpowiada za utrzymanie prawidłowego stężenia czynników krzepnięcia. W związku z tym pełni bardzo ważną funkcję w organizmie, wpływając na krzepnięcie krwi (działa przeciwkrwotocznie), regulując wytwarzanie protrombiny (białka rozpuszczalnego w surowicy krwi).

Nie bez znaczenia jest jej rola, jaką spełnia w zachowaniu właściwej gospodarki wapniowej. Ponadto witamina K – przyjmowana regularnie, we właściwych dawkach – może ograniczać ryzyko rozwoju nowotworów, miażdżycy oraz osteoporozy. Badania wskazują także na jej pozytywny wpływ na układ nerwowy.

Z czym wiąże się niedobór witaminy K?

Niedobór omawianej witaminy powoduje przede wszystkim słabą krzepliwość krwi, która może objawiać się m.in. częstymi krwotokami z nosa. Zwiększa prawdopodobieństwo wystąpienia nie tylko krwotoków zewnętrznych, ale i wewnętrznych. Zdecydowanie wydłuża też czas gojenia się ran. W konsekwencji może prowadzić do wspomnianej osteoporozy, biegunek oraz zwiększać ryzyko wystąpienia nowotworów. U noworodków niedobór może prowadzić do skazy krwotocznej. Jako że noworodki mają bardzo niskie stężenie witaminy K w organizmie, profilaktycznie podaje się jej jednorazową dawkę domięśniowo w ciągu 6 godzin od urodzenia. Później zazwyczaj nie zachodzi konieczność dalszej suplementacji doustnie.

witamina K źródła, niedobór, nadmiar

Z czym wiąże się nadmiar witaminy K?

Mniej szkodliwy niż niedobór jest nadmiar – szczególnie w przypadku nadmiaru witaminy pochodzącej z naturalnych źródeł. Może on jednak prowadzić m.in. do nadpotliwości, niedokrwistości, zaburzenia pracy wątroby, a w przypadku noworodków do żółtaczki i anemii hemolitycznej.

Kto jest narażony na niedobór witaminy K?

Z racji tego, że narządem magazynującym witaminę K jest wątroba, z niedoborem mogą zmagać się osoby cierpiące na schorzenia wątroby, zmagające z zespołem złego wchłaniania, a także długotrwale przyjmujące antybiotyki oraz środki przeciwbólowe.

Źródła witaminy K

Bardzo bogatym źródłem witaminy K są warzywa zielone, jak m.in. brukselka, brokuły, sałata, szpinak czy jarmuż. Ponadto znajdziemy ją w kalafiorze, wątrobie, produktach zbożowych i przetworach mlecznych. W przypadku stwierdzenia niedoborów należy po pierwsze przyjrzeć się diecie i w razie potrzeby zmodyfikować ją. Ponadto w przypadku dzieci, które są niejadkami, warto sięgnąć po specjalne, sprawdzone preparaty, a także skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą.

gdzie najwięcej witaminy K

Bibliografia:

  1. Kosińska J., Billing-Marczak K., Krotkiewski M., Nowopoznana rola witaminy K w patogenezie chorób cywilizacyjnych, http://www.czytelniamedyczna.pl/788,nowopoznana-rola-witaminy-k-w-patogenezie-chorob-cywilizacyjnych.html, data dostępu: 27.11.2018
  2. Mgr inż. Przygoda B., Witamina K, https://www.mp.pl/pacjent/dieta/zasady/62908,witamina-k, data dostępu: 27.11.2018
  3. Prof. dr hab. n med. Książyk J., Jak należy aktualnie realizować profilaktykę krwawienia z niedoboru witaminy K u noworodków i niemowląt?, https://www.mp.pl/pytania/pediatria/najnowsze-pytania/155846,jak-nalezy-aktualnie-realizowac-profilaktyke-krwawienia-z-niedoboru-witaminy-k, data dostępu: 03.12.2018